TAURIN VN

Hướng dẫn nhanh cho người dùng Ubuntu: cài Ubuntu 26.04, bộ gõ tiếng Việt, Telegram và LibreOffice.

Tải nhanh

File script cài bộ gõ tiếng Việt UniKey cho Ubuntu.

Tải install-unikey-ubuntu.sh

1. Hướng dẫn cài đặt Ubuntu 26.04 step by step

Hướng dẫn này dành cho người đã có sẵn USB cài Ubuntu 26.04. Chỉ cần cắm USB vào máy, boot lên USB và làm theo từng bước bên dưới.

Trước khi cài Ubuntu, hãy sao lưu dữ liệu quan trọng. Nếu chọn sai ổ đĩa hoặc xóa nhầm phân vùng, dữ liệu cũ có thể bị mất.

Bước 1: Cắm USB cài Ubuntu 26.04 vào máy

Cắm USB vào máy tính cần cài Ubuntu, sau đó khởi động lại máy.

Bước 2: Vào Boot Menu và chọn USB

Khi máy vừa bật lên, bấm liên tục phím Boot Menu theo hãng máy.

Dell: F12
HP: F9
Lenovo: F12 hoặc Fn + F12
Asus: Esc hoặc F8
MSI/Gigabyte: F11
Acer: F12 hoặc Esc
Toshiba: F12

Trong Boot Menu, chọn dòng có chữ UEFI: USB hoặc tên USB của bạn.

Nên chọn dòng có chữ UEFI. Nếu có cả Legacy và UEFI, hãy ưu tiên UEFI.

Bước 3: Màn hình khởi động Ubuntu

Khi USB boot hoạt động chọn Install Ubuntu (dòng đầu tiên bấm enter) chờ xíu sẽ vào cài đặt ubuntu

Màn hình khởi động Ubuntu

Ảnh minh họa màn hình khởi động Ubuntu. Giao diện có thể hơi khác trên Ubuntu 26.04.

Bước 4: Chọn Install Ubuntu

Khi menu Ubuntu hiện ra, chọn Install Ubuntu.

Màn hình Try or Install Ubuntu

Chọn Install Ubuntu để bắt đầu trình cài đặt.

Bước 5: Chọn ngôn ngữ

Chọn ngôn ngữ bạn muốn dùng. Thông thường có thể chọn English, rồi bấm Next.

Chọn ngôn ngữ khi cài Ubuntu

Màn hình chọn ngôn ngữ cho trình cài đặt Ubuntu.

Bước 6: Chọn Accessibility

Nếu không cần hỗ trợ đặc biệt, giữ mặc định rồi bấm Next.

Thiết lập Accessibility khi cài Ubuntu

Màn hình Accessibility, dùng cho các thiết lập hỗ trợ người dùng.

Bước 7: Chọn bàn phím

Thông thường chọn English (US), sau đó bấm Next.

Chọn keyboard layout Ubuntu

Chọn layout bàn phím phù hợp với máy của bạn.

Bước 8: Kết nối Internet

Nếu có Wi-Fi hoặc mạng dây, hãy kết nối Internet để Ubuntu có thể tải cập nhật và driver trong lúc cài. Nếu chưa có mạng, bạn vẫn có thể bỏ qua và cài tiếp.

Kết nối Internet khi cài Ubuntu

Kết nối Wi-Fi hoặc mạng dây nếu có.

Bước 9: Chọn kiểu bắt đầu cài đặt

Ở màn hình này, chọn Install Ubuntu để cài Ubuntu vào máy.

Chọn Install Ubuntu

Chọn Install Ubuntu nếu muốn cài hệ điều hành vào ổ cứng.

Bước 10: Chọn ứng dụng cài kèm

Với người mới, nên chọn cài mặc định. Nếu muốn có thêm nhiều ứng dụng văn phòng, tiện ích và media, có thể chọn kiểu cài đầy đủ nếu trình cài đặt có tùy chọn này.

Chọn ứng dụng khi cài Ubuntu

Chọn bộ ứng dụng sẽ được cài cùng Ubuntu.

Bước 11: Tùy chọn nâng cao (Chọn None bấm )

Nếu không rành, hãy giữ mặc định. Nếu có tùy chọn cài phần mềm bên thứ ba, codec media hoặc driver Wi-Fi/GPU, bạn có thể tick chọn để máy dùng ổn định hơn.

Tùy chọn nâng cao khi cài Ubuntu

Các tùy chọn nâng cao khi cài Ubuntu.

Bước 12: Chọn cách chia ổ

Đây là bước quan trọng nhất. Hãy đọc kỹ trước khi bấm tiếp.

Nếu muốn xóa toàn bộ hệ điều hành cũ và cài Ubuntu mới hoàn toàn, chọn:

Erase disk and install Ubuntu
Thiết lập ổ đĩa khi cài Ubuntu

Màn hình thiết lập ổ đĩa cài Ubuntu.

Erase disk and install Ubuntu

Tùy chọn xóa ổ và cài Ubuntu mới hoàn toàn.

Nếu muốn tự chia phân vùng, giữ Windows, hoặc cài song song, chọn:

Manual installation
Với người mới, nên backup dữ liệu trước. Nếu không chắc chọn ổ nào, hãy nhờ người có kinh nghiệm kiểm tra giúp.

Bước 13: Tối ưu máy nếu có tùy chọn

Nếu trình cài đặt hỏi tối ưu cho máy, hãy giữ lựa chọn mặc định nếu bạn không chắc.

Tối ưu máy khi cài Ubuntu

Màn hình tối ưu máy tính trong quá trình cài đặt.

Bước 14: Tạo tài khoản người dùng

Nhập tên, tên máy, username và mật khẩu.

Your name: tên của bạn
Computer name: tên máy
Username: tên đăng nhập
Password: mật khẩu
Tạo tài khoản Ubuntu

Tạo tài khoản đăng nhập Ubuntu.

Bước 15: Chọn múi giờ

Ở Việt Nam, chọn múi giờ Ho Chi Minh hoặc Asia/Ho_Chi_Minh.

Chọn múi giờ Ubuntu

Chọn múi giờ theo vị trí của bạn.

Bước 16: Kiểm tra màn hình Ready to install

Ubuntu sẽ hiện tóm tắt cấu hình cài đặt. Kiểm tra lại lần cuối, nếu đúng rồi bấm Install.

Ready to install Ubuntu

Màn hình xác nhận trước khi cài đặt.

Bước 17: Chờ Ubuntu cài đặt

Quá trình cài có thể mất khoảng 10–30 phút tùy máy và tốc độ USB. Không rút USB, không tắt máy.

Ubuntu đang cài đặt

Ubuntu đang được cài vào máy.

Bước 18: Cài xong và khởi động lại

Khi hiện thông báo cài xong, bấm Restart Now.

Cài Ubuntu hoàn tất

Màn hình báo cài đặt hoàn tất.

Khi máy yêu cầu rút USB, hãy rút USB ra rồi bấm Enter.

Bước 19: Đăng nhập Ubuntu 26.04

Sau khi máy khởi động lại, nhập mật khẩu tài khoản đã tạo. Vậy là đã cài xong Ubuntu 26.04.

Màn hình đăng nhập Ubuntu

Màn hình đăng nhập sau khi cài xong Ubuntu.

Bước 20: Cập nhật hệ thống sau khi cài

Mở Terminal và chạy:

sudo apt update
sudo apt upgrade -y

Bước 21: Cài thêm bộ gõ tiếng Việt, Telegram, LibreOffice

Sau khi cài Ubuntu xong, bạn có thể làm tiếp các mục bên dưới trên trang này:

2. Cài bộ gõ tiếng Việt UniKey
3. Cài Telegram
4. Cài LibreOffice

Tất cả ảnh minh họa

Các ảnh dưới đây được gắn hết từ thư mục images của trang.

Accessibility Advanced features Applications Choose your language Create your account Disk setup Erase disk and install Ubuntu Installation complete Internet connection Keyboard layout Login screen Optimise your computer Ready to install Select your timezone Slideshow Try or install Ubuntu Type of installation Ubuntu desktop

2. Cài bộ gõ tiếng Việt UniKey

Script này cài Fcitx5 + fcitx5-unikey, cấu hình UniKey làm bộ gõ mặc định và tự khởi động cùng Ubuntu.

Tải file .sh

Cách 1: Tải về rồi chạy

curl -fsSL https://taurin-vn.pages.dev/install-unikey-ubuntu.sh -o install-unikey-ubuntu.sh
chmod +x install-unikey-ubuntu.sh
./install-unikey-ubuntu.sh

Cách 2: Chạy nhanh bằng một lệnh

bash <(curl -fsSL https://taurin-vn.pages.dev/install-unikey-ubuntu.sh)
Sau khi cài xong, hãy logout/login lại hoặc reboot để bộ gõ hoạt động ổn định.

Kiểm tra sau khi cài

echo $GTK_IM_MODULE
echo $QT_IM_MODULE
echo $XMODIFIERS
pgrep -a fcitx5

Mở cấu hình bộ gõ

fcitx5-config-qt

3. Hướng dẫn cài Telegram

Cách 1: Cài Telegram bằng apt

sudo apt update
sudo apt install -y telegram-desktop

Cách 2: Cài Telegram bằng Snap

sudo snap install telegram-desktop

Mở Telegram

Sau khi cài xong, mở menu ứng dụng và tìm Telegram.

4. Hướng dẫn cài LibreOffice

Cài LibreOffice đầy đủ

sudo apt update
sudo apt install -y libreoffice libreoffice-l10n-vi libreoffice-help-vi

Mở LibreOffice

libreoffice

LibreOffice gồm Writer, Calc, Impress, Draw và các công cụ văn phòng cơ bản.